خون آشام، افسانه یا واقعیت پزشکی؟

۲۵ مرداد ۱۳۹۷


وقتی نام خون آشام (vampire ) را می شنویم  اولین چیزی که به ذهنمان می آید شخصیت های تخیلی است که معمولا در فیلم های سینمایی دیده می شوند.اما آیا واقعا این شخصیت ها تماما ساخته ی ذهن انسان است یا از یک واقیت منشا می گیرند؟

در این مطلب به بررسی دو بیماری می پردازیم که به دلیل علایم مشابهی که با ویژگی های شخصیت های خون آشام در فیلم های سینمایی دارند این عقیده را مطرح کرده است که شاید ایده ی شخصیت خون آشام ها از این بیماری ها گرفته شده باشد.

 

(Congenital Erythropoietic Porphyria (CEP

بیماری (Congenital Erythropoietic Porphyria (CEP) یا نام دیگر آن Gunther یک بیماری مادرزادی ارثی است که به دلیل اختلال در ساخت اجزای تشکیل دهنده ی گلبول قرمز خون ایجاد می شود . گلبول قرمز از جزء بسیاری مهمی تحت عنوان هموگلوبین ساخته شده است که وظیفه ی حمل اکسیژن را در سرتاسر بدن به وسیله ی خون موجود در رگ ها بر عهده دارد.همو گلوبین خود از دو بخش هم (آهن، جزء غیر پروتئینی ) و گلوبین(بخش پروتئینی )  تشکیل شده است. برای ساخت هم مجموعه ای از پیشساز ها (پیش ماده) و آنزیم های مختلفی وجود دارد. حال اگر یکی از این آنزیم ها دچار اختلال شود در نتیجه هم ساخته نشده و به جای آن پیشساز ها در بدن افزایش می یابند . بدین صورت که  نقص آنزیم (uroporphyrinogen III cosynthase (or uroporphyrinogen III synthase  باعث تجمع . پورفیرین (Porphyrin) در بافت های مختلف بدن (مغز استخوان،گلبول های قرمز،پلاسما،ادرار، مدفوع،دندان، پوست) می شود.

خون آشام، افسانه یا واقعیت پزشکی - دیجی روت | DigiRoutخون آشام، افسانه یا واقعیت پزشکی - دیجی روت | DigiRout

به دلیل رسوب پورفیرین ها در بافت های مختلف بدن، در فرد علائم متعددی ایجاد می شود که شبیه به  ویژگی های شخصیت های خون آشام در فیلم های سینمایی است. از جمله ی آن ها:

پوست:

بیماران مبتلا به پورفیری نمی توانند نور خورشید را تحمل کنند

پورفیرین ها ی روسوب کرده در بافت پوست هنگامی که  در معرض نور خورشید قرار می گیرد تحریک شده و در اثر آزاد شدن انرژی از الکترون موجب پوسته پوسته شدن، درد شدید ، خارش و تاول می شود که چهره ی ترسناکی به فرد می دهد.به همین دلیل است که افراد مبتلا به این بیماری ترجیح میدهند در تاریکی زندگی کنند و تنها هنگامی که خورشید غروب می کند از خانه بیرون بیایند.

دندان:

رسوب پورفیرین در دندان ها باعث تاخیر رشد، حالت غیرطبیعی دندان ها و رشد بیش از حد لثه ها  می شود.همچنین دندان ها اغلب نوک تیز هستند. .رنگ قهوه ای تا قرمزتیره دندان ها یکی از ویژگی های بارز این بیماری است که باعث می شود وقتی به دهان این افراد نگاه میکنم به گونه ای به نظر برسد که گویا دهان آن ها پر از خون می باشد .

بینی ،لب،دهان:

به دلیل وجود فرآیند های التهابی و  آثار زخم بجای مانده ناشی از آن،در نهایت موجب  کوتاه شدن بینی، تغییر شکل غیر طبیعی بینی و لب ها می شود.

ناخن و مو:

رشد مو در مکان های طبیعی دچار اختلال می شود و ممکن است رشد غیرطبیعی مو در پیشانی وجود داشته باشد. ناهنجاری ناخن ها نیز دیده می شود.

درمان:

با توجه به کم خونی(آنمی) که در این افراد وجود دارد این افراد معمولا دچار ضعف ،بی حالی،رنگ پریدگی و سرگیجه می شوند که در گذشته یکی از راه کار های درمانی خوردن خون حیوانات به منظور بهبود این علایم بود.این موضوع خود می تواند یکی دیگر از علت های اطلاق نام خون آشام به این افراد باشد..

امروزه انتقال خون و یا شاید برداشت طحال  سبب کاهش تولید پورفیرین در مغز استخوان می شود.مصرف خوراکی شارکول فعال شده (همان زغال چوب که در آب حل کرده و معمولا در مسمومیت ها تجویز می شود) در برخی مواقع می تواند مؤثر باشد.پیوند مغز استخوان نیز می تواند مؤثر واقع شود.پیوند سلول های بنیادی و ژن درمانی نیز راه کاری است که می توان در آینده از آن استفاده کرد.

 

Renfield’s syndrome

 

Clinical vampirism  یک بیماری روانپزشکی نادر ولی اثبات شده ای است که به اجبار یا علاقه ی شدید به نوشیدن خون گفته می شود.نام دیگر این بیماری سندروم رینفیلد (Renfield’s syndrome)می باشد که از شخصیت برام استوکر(Bram Stoker) در فیلم دراکولا(Dracula) گرفته شده است.

این افراد از دوران کودکی با بریدن و آسیب زدن به اندام خود،دیگران و همچنین حیوانات، خون مورد نیاز خود را جهت برطرف کردن ولع خود تامین می کردند.معمولا خواب های مرتبط با خون ریزی و مرگ می بینند.این افراد معمولا باهوش هستند و هیچ گونه  سابقه ی بیماری روانپزشکی خانوادگی و یا اختلال اجتماعی ندارند.احتمال آسیب رساندن به افراد دیگر در مرد ها بیشتر است.شاید سندروم رینفیلد یک عامل غیر پیش بینی در جرم ها و جنایات صورت گرفته باشد که لازم است در این گونه موارد حتما مورد بررسی قرار گیرد.

یکی ار موارد گزارش شده ازاین بیماری مربوط به یک زن ۲۴ ساله، اهل کشور مالزی، دانشجوی رشته ی پیراپزشکی می باشد.که از بدو تولد ولع خاصی نسبت به خون داشت.او برای بدست آوردن خون مورد نیاز به خودش و خواهرش آسیب جسمانی رسانده بود.هیچ گونه اختلال روانپریشی و یا طبی در این فرد  یافت نشد.یک فرضیه مطرح این است که شاید ولع عجیب او به خون نشان دهنده ی نیاز شدید او به توجه و عشق والدینش باشد.

تا کنون درمانی برای این بیماری پیدا نشده است.

 

حال فرضیه ای که این جا مطرح می شود این است که اگر فردی همزمان  هم اختلال Congenital Erythropoietic Porphyria  و هم Clinical vampirism  داشته باشد آیا ما واقعا با یک خون آشام کامل مواجه نیستیم؟؟؟؟

 

منابع: porphyriafoundation , healthline , ncbi , researchgate , steemit

0
برچسب ها :
سید سپهر خاتمی
نویسنده مطلب سید سپهر خاتمی
دانشجوی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان

بدون دیدگاه

رسانه های همکار